Samen beslissen met je therapeut: wat betekent dat?
In de zorg en dus ook in de fysiotherapie hoor je steeds vaker de term ‘samen beslissen’. Maar wat betekent dat nu precies? Is het gewoon een modewoord, of zit er echt iets zinvols achter? En wat heeft het voor gevolgen voor jouw behandeling bij de fysiotherapeut?
Samen beslissen met je therapeut: wat betekent dat?
In de zorg en dus ook in de fysiotherapie hoor je steeds vaker de term ‘samen beslissen’. Maar wat betekent dat nu precies? Is het gewoon een modewoord, of zit er echt iets zinvols achter? En wat heeft het voor gevolgen voor jouw behandeling bij de fysiotherapeut?
In het kort
- Wat is het? Bij samen beslissen kiezen jij en je fysiotherapeut samen de behandeling: de therapeut brengt vakkennis in, jij je wensen, doelen en dagelijks leven.
- Waarom? Een behandeling die past bij jouw leven, hou je beter vol, en je weet waarom je doet wat je doet.
- Hoe? Het begint bij de vraag wat jij weer wilt kunnen. Daarna bespreek je samen de mogelijkheden en de voor- en nadelen.
- Het niet eens? Dat mag. Een open gesprek leidt altijd tot een betere behandeling dan zwijgen en volgen.
Wat is 'samen beslissen'?
Samen beslissen (in het Engels ‘shared decision making’) is een manier van werken waarbij de zorgverlener en de patiënt gezamenlijk beslissingen nemen over de behandeling. De therapeut brengt zijn kennis en expertise in: wat zijn de mogelijke behandelopties, wat zijn de voor- en nadelen van elk? De patiënt brengt zijn eigen expertise in: wat zijn zijn/haar wensen, waarden, verwachtingen en dagelijks leven?
Dit klinkt misschien vanzelfsprekend, maar in de praktijk wordt het nog lang niet altijd zo gedaan. Traditioneel was de zorgverlener degene die besliste, de patiënt volgde het advies op. Samen beslissen gaat een stap verder: jij bent een volwaardige gesprekspartner in je eigen zorgproces.
Waarom is het zo belangrijk?
Onderzoek laat zien dat patiënten die actief meedenken over hun behandeling, meer tevreden zijn over de zorg, beter gemotiveerd zijn om oefeningen vol te houden en sneller herstellen. Ze voelen zich gehoord en serieus genomen en dát heeft directe invloed op het herstelproces.
Bovendien: niemand kent jouw lichaam, leven en wensen beter dan jijzelf. Als een oefening niet past in je dagelijkse routine, ga je hem niet doen. Als een behandelmethode niet aansluit bij wat jij belangrijk vindt, werkt hij minder goed. Jouw inbreng maakt de behandeling beter.
Hoe werkt samen beslissen bij de fysiotherapeut?
Samen beslissen begint al bij de eerste afspraak. Je therapeut vraagt niet alleen naar je klachten, maar ook naar je doelen: wat wil je weer kunnen doen? Wat is voor jou het belangrijkste resultaat van de behandeling? Vervolgens legt de therapeut uit welke behandelopties er zijn en bespreekt de voor- en nadelen. Daarna beslis je samen welke aanpak het beste bij jou past.
Gedurende de behandeling evalueer je regelmatig of de aanpak nog klopt. Gaat het herstel zoals verwacht? Zijn er redenen om iets aan te passen? Jij mag altijd aangeven als iets niet werkt of als je andere wensen hebt.
De 3 goede vragen
Weet je niet goed hoe je het gesprek aangaat? Deze drie vragen helpen je op weg:
- Wat zijn mijn mogelijkheden? Welke behandelopties zijn er voor mijn klacht, en wat gebeurt er als ik (nog) niets doe?
- Wat zijn de voor- en nadelen van die mogelijkheden? Hoeveel tijd kost het, wat kan ik verwachten en wat moet ik er zelf voor doen?
- Wat betekent dat in mijn situatie? Wat past bij mijn werk, mijn gezin, mijn sport en mijn doelen?
Deze vragen worden in de Nederlandse zorg veel gebruikt en werken bij elke zorgverlener, van fysiotherapeut tot specialist.
Zo kan het eruitzien
Stel: je hebt last van je knie. Je wilt vooral weer met je kleinkinderen kunnen spelen en de trap op naar de slaapkamer. Je therapeut legt uit dat krachttraining voor jouw klacht goed werkt. Je kunt die bij ons in de praktijk doen of grotendeels thuis, met af en toe een controle.
Samen kijk je wat bij jou past. Je hebt een druk leven en vindt het moeilijk om twee keer per week te komen. Daarom kiezen jullie voor een thuisprogramma, met eens in de twee weken een afspraak om het programma bij te stellen. Na zes weken evalueer je samen: gaat de trap al makkelijker? Dan bouwen jullie verder op.
Zo wordt de behandeling iets van jou, en dat maakt het makkelijker om vol te houden.
Wat als je het niet eens bent met de therapeut?
Dat mag. Een goede therapeut waardeert het als je je twijfels of bezwaren uitspreekt. Soms heeft de therapeut informatie die jij niet hebt, dan is het goed om dat uit te leggen. Soms heb jij informatie over je leven of lichaam die de therapeut niet heeft. Een open gesprek leidt altijd tot een betere behandeling dan zwijgen en volgen.
Zo werken we bij RoerMotion
Bij elke behandeling vragen we eerst wat jij weer wilt kunnen. Daarna bespreken we samen de mogelijkheden en kiezen we de aanpak die bij jou en je leven past.
Veelgestelde vragen
Moet ik zelf weten wat de beste behandeling is?
Nee. Je therapeut is de expert in behandelen en legt uit welke mogelijkheden er zijn. Jij bent de expert van je eigen leven: jij weet wat je belangrijk vindt en wat haalbaar is. Samen kom je tot een keuze.
Wat als ik liever heb dat de therapeut gewoon beslist?
Dat mag ook. Samen beslissen betekent niet dat je alles zelf moet kiezen. Je kunt aangeven hoeveel je wilt meedenken. Je therapeut zal wel altijd vragen naar je doelen, zodat de behandeling bij je past.
Kan ik halverwege de behandeling nog iets veranderen?
Ja. Je evalueert regelmatig samen of de aanpak nog klopt. Werkt iets niet, of veranderen je wensen? Dan pas je de behandeling samen aan. Lees ook Oefeningen werken niet: wanneer zeg je dat tegen je fysiotherapeut?
Wat als ik het oneens blijf met mijn therapeut?
Bespreek het open. Kom je er samen niet uit? Dan kun je vragen om een andere therapeut binnen de praktijk, of om een tweede mening. Lees ook ons artikel Mag ik een tweede mening vragen aan een andere fysiotherapeut?
